• Opublikowane 4 Styczeń, 2012

Praca w XXI wieku – co warto wiedzieć?

XXI wiek wprowadza nowe standardy pracy, nowe zawody, nowe kwalifikacje.

Dawniej przyjmowano, że kształcąc się w danym zawodzie będzie się pracowało w nim do końca życia. Policjant całe życie będzie policjantem, nauczyciel – nauczycielem itp. Współczesność przygotowała nam zupełnie inne perspektywy. Aktualnie rynek pracy funduje zupełnie odmienne standardy.

Standardem staje się powoli fakt, że młody człowiek będzie musiał zmieniać pracę kilka razy jeszcze przed ukończeniem czterdziestego roku życia. Dawniej pracowało się tylko dla firm państwowych, budżetowych, a obecnie przodują firmy prywatne, w których nie ma gwarancji długoletniego zatrudnienia.

Kolejną kwestią jest niesamowita wręcz dynamika różnego typu zjawisk, w tym ciągle rozwijającej się technologii, z którą związane jest pojawianie się nowych zawodów, nowych kompetencji. Jednocześnie wiąże się to z nowymi potrzebami współczesnego człowieka. Niestety wszystko to związane jest również z ciągłą niepewnością, zmianami, a także ciągłym dostosowywaniem się, pędem w nauce i rozwijaniu się, aby nadążyć za otoczeniem, za światem. Zostaliśmy wciągnięci bądź też sami wciągnęliśmy się w tak zwany „wyścig szczurów”. Aktualnie uważa się, że ten, który nie chce brać w nim udziału bądź po prostu w natłoku obowiązków wypadnie z niego, nie osiągnie wiele w życiu pod względem zawodowym. Oczywiście nie ma się co trzymać aż tak pesymistycznej wizji, ale trochę w tym prawdy jest.
Coraz częściej pojawiają się informacje na temat swoistych zawodów przyszłości, wśród których przoduje producent części ciała, nanolekarz, personalny kreator wizerunku, pilot kosmiczny i wiele innych. Na razie brzmi to trochę nieprawdopodobnie, ale przewiduje się, że już za kilka bądź kilkanaście lat będzie to czymś zupełnie naturalnym. Kto jeszcze kilkadziesiąt lat temu przewidywał istnienie telefonów komórkowych czy Internetu? A teraz przecież praktycznie nie da się bez nich żyć.

Jeśli ktoś planuje karierę, to XXI wiek ma wiele do zaoferowania, ale i stawia poprzeczkę dosyć wysoko. Wśród jednych z najważniejszych informacji jest fakt, ze należy nauczyć się na nowo jak powinniśmy się uczyć. Niestety mamy coraz mniej czasu i każda minuta staje się cenna. Wielokrotnie słyszy się, że doba powinna być rozciągliwa lub że szkoda czasu na sen. Tak niestety staje się coraz częściej. Dlatego też warto poświęcić kilka dni na opracowanie skutecznej strategii zapamiętywania, odtwarzania i przetwarzania zapamiętanych informacji, aby móc zaoszczędzić czas na ich naukę, jak i wykorzystywanie w codziennym życiu. Umiejętności te przydają się nie tylko na studiach, ale również w późniejszej pracy.

Inną kwestią jest również umiejętne rozplanowywanie i organizowanie własnego czasu. Nie ma znaczenia czy wszystkie spotkania i sprawy do załatwienia będziemy zapamiętywać, wpisywać do standardowych kalendarzy czy wklepywać do iPhone’a. Liczy się tylko to, aby niczego nie zapomnieć, a do tego umiejętnie rozgraniczać czas, wliczając w to dojazdy. Internet jest w tym przypadku również świetnym narzędziem, ponieważ ułatwia załatwienie spraw w sposób szybszy i łatwiejszy, a do tego z własnego domu bądź telefonu komórkowego bez niepotrzebnych dojazdów, dzięki czemu można oszczędzić sporo czasu, wykorzystując go na pracę.
Praca w XXI wieku to jednakże też kwestia globalizacji. Współcześnie nie wystarczy pójść do pracy na swoją zmianę, a po ośmiu godzinach wrócić do domu. Nowoczesny pracodawca wymaga od zawodów przyszłości bądź wykształconych, zdolnych i planujących karierę pracowników o wiele więcej. Między innymi wymienia się tutaj mobilność pod względem mechanicznym (prawo jazdy), fizycznym (względna sprawność fizyczna), ale również intelektualna i zawodowa, z którą wiąże się dokształcanie. Jak to już było wcześniej wspomniane, praca współcześnie nie będzie trwała przez całe życie dla jednej firmy, ale jest zmieniana. Należy w tym miejscu dodać, że nie tylko firmy się zmienią, ale również zawody, a nawet należy dokształcać się w obrębie jednego zawodu poprzez różnego typu warsztaty, kursy, szkolenia, konferencje i wiele innych. Możliwości jest naprawdę dużo.

Inną ważną cechą, jaka ceniona jest w pracy XXI-go wieku, to umiejętność pracy w grupie, współpracy zarówno w zespołach w jednej firmie, jak i przy projektach czy zespołach międzynarodowych, w tym na odległość. Technologia, głównie Internet, zapewniają nam kontakt w czasie rzeczywistym, dzięki czemu istnieje możliwość konsultowania się na bieżąco, a nawet wykonywania wielu czynności w tym samym czasie.
Z pracą zespołową powiązane są kolejne umiejętności, jak znajomość języków obcych. Współczesny pracodawca ceni sobie osoby ze znajomością kilku języków obcych, praktyczne nie wliczając w to już języka angielskiego, ponieważ uważany jest on za standard. Warto pamiętać o tym, że standardy te zależne są od kraju, ale i regionu, w którym studiujemy i pracujemy. Poza tym podkreśla się, że jeśli wśród znanych dobrze języków znajduje się też jeden chociażby egzotyczny, który może się przydać w danej firmie, dla której dana osoba ma pracować, to z pewnością zostanie rozpatrzone z dużą korzyścią dla tego kandydata

Inną sprawą są też wszelkiego typu doświadczenia jakie można zdobyć. Stąd też wielokrotnie namawia się studentów dla podejmowania kroków w celu zdobycia doświadczenia. Możliwości jest sporo, a wśród nich przede wszystkim praktyki, staże, wolontariat, kursy, warsztaty i wiele innych. Wszystko to można później wpisać w CV, ale poza tym uzyskuje się coś, czego nie da się zastąpić, a więc unikatową wiedzę wywiedzioną z autopsji, z własnych przeżyć i obserwacji.
Jeszcze kilka lat temu niezwykłe poruszenie budziły ogłoszenia pracodawców, w których poszukiwano około dwudziestopięcioletnich ludzi z kierunkowym wykształceniem, znajomością minimum dwóch języków, w tym angielskiego na poziomie bardzo dobrym, a do tego z minimum czteroletnim stażem. Obecnie tego typu ogłoszenia nie są już potrzebne, a i tak nie budziłyby już takiej sensacji. Standardy zmieniają się niezwykle szybko. Być może za kilka czy kilkanaście lat wymagane będzie jeszcze coś innego. Obecnie wiadomo, że praca w XXI wieku wiąże się przede wszystkim z ciągłym dokształcaniem siebie, pracą indywidualną, ale z umiejętnościami pracy w grupie w razie potrzeby, wykorzystywaniem większości powszechnych zdobyczy technologicznych, znajomością języków, a także częstą zmianą zawodów bądź „chwytaniem się” kilku profesji dla zrealizowania celów swoich i swojego pracodawcy.

 

Autor: Agnieszka Szydełko


LITERATURA:

  1. Jacukowicz Z. (2004). Nowy świat pracy. W: Borkowska S. (red.), Przyszłość pracy w XXI wieku. Warszawa: IPiSS
  2. Praca w XXI wieku. Po pierwsze mobilność. http://poradnik-kariery.monsterpolska.pl/strategia-poszukiwania-pracy/tendencje-w-branzy/praca-w-xxi-wieku-mobilnosc/article.aspx
  3. Rybiński K. (2010). Jak odnieść sukces w XXI wieku. http://www.praca.wnp.pl/jak-odniesc-sukces-w-xxi-wieku,6297_2_0_3.php

Pomoc psychologiczna

Studenci i Doktoranci Uniwersytetu Śląskiego mogą korzystać z bezpłatnego wsparcia psychologicznego i poradnictwa w Centrum Obsługi Studenta.

Skontaktuj się ze specjalistami w następujących obszarach:

W celu ustalenia terminu indywidualnej konsultacji psychologicznej prosimy o kontakt drogą elektroniczną lub telefonicznie.