Materiały

  • Opublikowane 30 November, 2013

Choroba afektywna dwubiegunowa

W ramach realizacji projektu "Co nas spina? - kampania profilaktyczno-informacyjna" Telewizja Uniwersytetu Śląskiego i Biuro Wsparcia Studenta we współpracy ze studentami oraz ekspertami z dziedziny psychologii i psychiatrii przygotowało krótkie filmy informacyjne ukazujące funkcjonowanie osoby dotkniętej wybranymi zaburzeniami psychicznymi.

W niniejszym filmie ukazujemy funkcjonowanie osoby dotkniętej chorobą afektywną dwubigunową.

Organizatorami kampanii są Uniwersytet Śląski oraz Śląska Kawiarnia Naukowa.

Projekt współfinansowany jest ze środków Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego.


  • Opublikowane 30 November, 2013

Zaburzenia adaptacyjne

W ramach realizacji projektu "Co nas spina? - kampania profilaktyczno-informacyjna" Telewizja Uniwersytetu Śląskiego i Biuro Wsparcia Studenta we współpracy ze studentami oraz ekspertami z dziedziny psychologii i psychiatrii przygotowało krótkie filmy informacyjne ukazujące funkcjonowanie osoby dotkniętej wybranymi zaburzeniami psychicznymi.

W niniejszym filmie ukazujemy funkcjonowanie osoby dotkniętej zaburzeniami adaptacyjnymi.

Organizatorami kampanii są Uniwersytet Śląski oraz Śląska Kawiarnia Naukowa.

Projekt współfinansowany jest ze środków Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego.


  • Opublikowane 30 November, 2013

Zaburzenia odżywiania

W ramach realizacji projektu "Co nas spina? - kampania profilaktyczno-informacyjna" Telewizja Uniwersytetu Śląskiego i Biuro Wsparcia Studenta we współpracy ze studentami oraz ekspertami z dziedziny psychologii i psychiatrii przygotowało krótkie filmy informacyjne ukazujące funkcjonowanie osoby dotkniętej wybranymi zaburzeniami psychicznymi.

W niniejszym filmie ukazujemy funkcjonowanie osoby dotkniętej zaburzeniami odżywiania w postaci bulimii (żarłoczność psychiczne, bulimia nervosa).

Organizatorami kampanii są Uniwersytet Śląski oraz Śląska Kawiarnia Naukowa.

Projekt współfinansowany jest ze środków Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego.


  • Opublikowane 30 November, 2013

Zespół Aspergera

W ramach realizacji projektu "Co nas spina? - kampania profilaktyczno-informacyjna" Telewizja Uniwersytetu Śląskiego i Biuro Wsparcia Studenta we współpracy ze studentami oraz ekspertami z dziedziny psychologii i psychiatrii przygotowało krótkie filmy informacyjne ukazujące funkcjonowanie osoby dotkniętej wybranymi zaburzeniami psychicznymi.

W niniejszym filmie przedstawiamy wywiad przeprowadzony z Adamem Wrzesińskim - studentem matematyki na UŚ, wolontariuszem Stowarzyszenia Pomocy Dzieciom i Osobom Dorosłym z Zespołem Aspergera i Zaburzeniai Pokrwenym "AS", osobą ze zdiagnozowanym Zespołem Aspergera.

Organizatorami kampanii są Uniwersytet Śląski oraz Śląska Kawiarnia Naukowa.

Projekt współfinansowany jest ze środków Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego


  • Opublikowane 30 November, 2013

Lęk społeczny

W ramach realizacji projektu "Co nas spina? - kampania profilaktyczno-informacyjna" Telewizja Uniwersytetu Śląskiego i Biuro Wsparcia Studenta we współpracy ze studentami oraz ekspertami z dziedziny psychologii i psychiatrii przygotowało krótkie filmy informacyjne ukazujące funkcjonowanie osoby dotkniętej wybranymi zaburzeniami psychicznymi.

W niniejszym filmie ukazujemy funkcjonowanie osoby dotkniętej zaburzeniem lękowym w postaci fobi społecznej.

Organizatorami kampanii są Uniwersytet Śląski oraz Śląska Kawiarnia Naukowa.

Projekt współfinansowany jest ze środków Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego.

 


Jak nie zostać nałogowym hazardzistą – objawy, etapy, zalecenia

Patologiczny hazard ma swoją własną charakterystykę i określony przebieg. Trzeba zaznaczyć, że jest on chroniczny i ma tendencję do pogłębiania się, czyli będzie przynosił coraz gorsze rezultaty różnego rodzaju: w sferach rodzinnej, psychicznej, emocjonalnej, zdrowotnej, finansowej, relacji międzyludzkich. Postępowanie tej choroby nie zatrzyma się, jeśli chory nie wykona celowego wysiłku, by ją pokonać.

Możliwe jest, by nałogowy hazard zatrzymać i zaleczyć, jednak według stanu dzisiejszej wiedzy medycznej i terapeutycznej, nie jest on możliwy do wyleczenia. Wyleczenie w tym przypadku oznacza przywrócenie nałogowemu graczowi sposobności do grania kontrolowalnego, okazjonalnego, niezagrażającego jakimkolwiek interesom osoby grającej i jej bliskich, do grania społecznie akceptowalnego. Nałogowi hazardziści, muszą trwale zaprzestać grania, co jest o tyle trudne, że uzależnienie to ma charakter nawracający i w każdym momencie zdrowienia, osoba która zaprzestała gry, jest narażona na nawrót choroby. Hazardzista musi poznać, czym jest jego schorzenie, jaki ma na niego wpływ, musi dbać o swoją abstynencję i powstrzymywać nawroty.

Po czym rozpoznać uzależnienie od gier hazardowych?

  • Przede wszystkim u chorego występuje silny głód hazardowy – pojawia się jako silna i trudna do odparcia chęć zagrania prowokowana monotonią, nudą, stanami uczuciowymi wywołanymi przez przegrane i wygrane. Może być wywołana nawet samą pobudzającą fantazją dotyczącą wygranej lub depresją w ostatniej fazie rozwoju patologicznego hazardu.
  • Drugim objawem jest utrata lub poważne ograniczenie kontroli nad graniem, czyli niemoc ustabilizowania swojego wzorca gry w określonych i bezpiecznych granicach, mimo iż czyni się postanowienia dotyczące np.: zmniejszenia czasu grania, zaprzestanie inwestowania w grę pieniędzy, czy brania kolejnych pożyczek. Obietnice te są regularnie łamane.
  • Jednocześnie zmienia się tolerancja na gry, czyli po prostu dotychczasowa ilość czasu i sposób grania, przestają być satysfakcjonujące. Dlatego osoba uzależniona podejmuje się coraz dłuższych sesji, stawia większe stawki, zwiększa częstość grania.
  • Kolejnym objawem jest pojawienie się zespołu abstynencyjnego, który u nałogowych hazardzistów występuje jako „kac moralny” po zaprzestaniu grania. Przeżywane są wtedy trudne emocje takie jak upokorzenie, poczucie winy, wstyd, wściekłość czy pogarda, a także włączają się negatywne przekonania na swój temat. Ciało również nie pozostaje bez wpływu wobec grania – występują: stany zmęczenia, bóle głowy i mięśni, bezsenność, brak apetytu, trudności w koncentracji uwagi i zapamiętywaniu.
  • Nierzadkie jest kontynuowania grania mimo ponoszonych przez to szkód i mimo wiedzy o szkodliwości takiego zachowania. Osoby uzależnione od hazardu uświadamiają sobie efekty swojego działania, ale specyficzny sposób widzenia tego związku przyczynowo-skutkowego, połączony z przeżywaniem przez nich subiektywnego poczucia przymusu gry, pozwala grać im dalej.
  • Ostatni objaw to taka zmiana swojego życie, która skupia wszelką aktywność wokół tematu grania. Inne sprawy zostają odsunięte na bok. Granie, które początkowo było okazjonalne i służyło do dostarczania przyjemnych doznań, staje się głównym sposobem na poprawę nastroju. W ostatniej fazie rozwoju nałogu, hazard służy do odcinania się od przykrych uczuć i jest metodą ucieczki przed nimi.

Etapy rozwoju uzależnienia od hazardu

  1. Etap wygrywania – to okres, kiedy gracz cieszy się kolejnymi wygranymi, co stymuluje go do kontynuacji grania oraz podnoszenia stawek. Wtedy też pojawia się przekonanie o swojej wyjątkowości i samozadowoleniu. Pojawiają się fantazje o wielkiej wygranej i cudownej przyszłości. Optymizm gracza staje się nierealistyczny, z kolei krytycyzm osłabia się. Poszczególni gracze wchodzą z miejsca do kolejnego etapu.
  2. Etap przegrywania – tutaj gracz jest silnie skupiony na graniu i sprawach z nim związanych, jednocześnie przestaje się interesować innymi sprawami życiowymi. Posiada subiektywne poczucie przymusu grania i powetowania dotychczasowych strat. Kłamstwa, pożyczki, oszustwa, ukrywanie zaistniałej sytuacji stają się normą. Obserwuje się coraz większą utratę kontroli nad graniem i rozpad relacji z bliskimi.
  3. Etap desperacji – w tej fazie gracz jest w takim zadłużeniu, którego nie jest w stanie spłacić. Poszukuje pieniędzy i nieważne stają się kwestie moralne czy prawne – korzysta ze sposobów legalnych jak i nielegalnych. Postępowanie racjonalizuje jako próbę wyrównania poniesionych strat. Gracz w tej fazie wyczekuje zmiany swojego losu, uporczywie wierzy w wielką wygraną, która rozwiąże jego wszystkie problemy. Jednocześnie jest świadom swojego tragicznego położenia – w związku z tym narastają lęk, depresja, rozdrażnienie, pojawiają się myśli samobójcze.
  4. Etap utraty nadziei – kontynuowanie grania i jego destrukcyjne skutki wywołują poczucie nieodwracalności tej sytuacji. Hazardzista czuje się jakby był na skraju przepaści. W tym stadium gracz pozostaje bez rodziny i przyjaciół, mają problemy prawne, przebywają w zakładach karnych i stawiają się przed kolejnymi sądami, za popełnione czyny karne. Częste jest wpadnięcie w uzależnienie chemiczne, doznanie załamań psychicznych. Osoba uzależniona ostatecznie traci swoje złudzenia.

Samodiagnoza

Poniżej przedstawione zostaną pytania, które pomogą osobie na nie odpowiadającej określić stan swojego zdrowia pod kątem patologicznego hazardu. Warunkiem powodzenia jest absolutna uczciwość osoby odpowiadającej na pytania wobec siebie. Jest tzw. test 20 pytań – ankieta, którą wykorzystuje grupa Anonimowych Hazardzistów.

  1. Czy kiedykolwiek traciłeś czas przeznaczony na pracę lub szkołę z powodu hazardu?
  2. Czy uprawianie hazardu powodowało kiedykolwiek, że twoje życie rodzinne stawało się nieszczęśliwe?
  3. Czy hazard wpływał na twoją reputację?
  4. Czy kiedykolwiek odczuwałeś wyrzuty sumienia po grze?
  5. Czy kiedykolwiek uprawiałeś hazard, aby zdobyć pieniądze na spłatę długów albo by rozwiązać finansowe trudności?
  6. Czy uprawianie hazardu powodowało zmniejszenie się twojej ambicji lub skuteczności?
  7. Czy po przegranej czułeś, że musisz wrócić, tak szybko jak to możliwe, by odrobić swoje straty?
  8. Czy po wygranej miałeś silny przymus, aby wrócić i wygrać więcej?
  9. Czy często uprawiałeś hazard dopóki twoja ostatnia złotówka została przegrana?
  10. Czy kiedykolwiek brałeś pożyczki, aby sfinansować swój hazard?
  11. Czy kiedykolwiek sprzedałeś coś, aby sfinansować hazard?
  12. Czy byłeś niechętny, aby użyć "hazardowych pieniędzy" na normalne wydatki?
  13. Czy hazard powodował, że przestawałeś dbać o dobrobyt własny lub swojej rodziny?
  14. Czy kiedykolwiek uprawiałeś hazard dłużej niż zaplanowałeś?
  15. Czy kiedykolwiek grałeś, aby uciec od zmartwień i kłopotów?
  16. Czy kiedykolwiek popełniłeś lub rozważałeś popełnienie nielegalnego czynu, aby sfinansować hazard?
  17. Czy uprawianie hazardu powodowało, że masz kłopoty ze snem?
  18. Czy kłótnie, rozczarowania lub frustracje wywołują w twoim wnętrzu impuls do hazardu?
  19. Czy kiedykolwiek miałeś pragnienie, aby świętować jakieś szczęśliwe wydarzenia poprzez uprawianie hazardu przez kilka godzin?
  20. Czy kiedykolwiek brałeś pod uwagę autodestrukcję lub samobójstwo w wyniku twojego hazardu?

Jeżeli padnie siedem lub więcej odpowiedzi twierdzących, oznacza to wysokie prawdopodobieństwo istnienia u danej osoby problemu z przymusowym graniem.

Zalecenia dla osób zdrowiejących z uzależnienia od hazardu

  1. Unikaj miejsc, osób i sytuacji, które kojarzą się z graniem – salony, zakłady bukmacherskie, kasyna, kolektury lotto, miejsca z automatami do gry, strony w Internecie.
  2. Nie rozmawiaj na temat hazardu – o wynikach losowań, obstawiania, wyników sportowych.
  3. Nie oglądaj transmisji sportowych.\
  4. Nie bierz udziału w konkursach radiowo-telewizyjnych czy internetowych.
  5. Używaj komputera tylko do określonych zadań – np. pracy zawodowej. Umawiaj się ze sobą na określony czas lub określone zadanie, a po jego wykonaniu wyłącz komputer.
  6. Nie graj w gry – komputerowe, karciane, na konsoli, planszowe, ponieważ wywołują emocje.
  7. Usuń z domu wszystko to, co służy wyłącznie grom – karty, gry (również z telefonu, komputera, tabletu), konsole do gier.
  8. Spotkaj się z doradcą finansowym i ustal plan spłaty swoich zobowiązań.
  9. Nie noś przy sobie większej gotówki i kart płatniczych.
  10. Zmień dźwięki przypominjące o graniu w swoim telefonie, komputerze, itp.
  11. Utrzymuj abstynencję od substancji psychoaktywnych i innych niż hazard zachowań zmieniających nastrój – alkoholu, narkotyków, leków (nie przepisanych przez lekarza), kompulsywnych zakupów, niekontrolowalnego telefonowania. 
  12. Bądź uważny w pracy zawodowej – jeżeli możesz nie podejmuj zadań stymulujących zadziorność i budzących mobilizację do walki.
  13. Ucz się systematycznie spłacać hazardowe długi – nie próbuj za wszelką cenę przyspieszać tego procesu.
  14. Nie pożyczaj innym pieniędzy na granie, na spłaty czyichś hazardowych długów.
  15. Uważnie śledź swoje uczucia i sytuacje, w których występują – wyłapuj te, które kiedyś prowokowały do grania.

Literatura:

  1. Ogińska-Bulik N., (2010), Uzależnienia od czynności. Mit czy rzeczywistość?. Warszawa: Difin.
  2. Pan-American Health Organization/World Health Organization Collaborating Centre, (2008), Problem Gambling: A Guide for Helping Professionals. University of Toronto: Centre for Addiction and Mental Health.
  3. http://www.zielonysztandar.com.pl/2012/06/milion-polakow-uzaleznionych-od-hazardu/
  4. http://www.citizenlink.com/2010/06/14/frequently-asked-questions-gambling-in-the-united-states/
  5. http://www.anonimowihazardzisci.org/
  6. http://www.hazardzisci.org/

Arykuł powstał w ramach kampanii informacyjno-profilaktycznej "Co nas spina?"

Kampania współfinansowana jest ze środków Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego.

 

Kontakt: marek.grajcar@gmail.com Magister psychologii, trener treningu psychologicznego i umiejętności psychospołecznych, rekruter, specjalista HR, pasjonat fotografii reportażowej i ulicznej, zagorzały trekkingowiec. Doświadczenie: Specjalista ds. rekrutacji specjalistycznych w branży IT Członek projektów i koordynator w Stowarzyszeniu Górnośląski Klaster Kreatywny w Katowicach Wolontariusz w Zimbardo Youth Center w Katowicach Autor artykułów popularnonaukowych na portalu Więc Jestem! Trener freelancer W czasie studiów: Przewodniczący w Studenckim Kole Psychologii Organizacji przy Uniwersytecie Śląskim Członek Koła Psychoterapii i Treningu Psychologicznego Redaktor Działu Wizualnego w magazynie "Reflektor. (...)


Jak nie zostać nałogowym graczem – poznaj uzależnienie od hazardu

Gdy czujesz podniecenie na widok kości do gry lub kart, jeśli nie możesz się oprzeć partycje black jacka czy hold’ema, kiedy musisz ostatecznie brać kredyt, by realizować swoje „pasje” w kasynach, może to oznaczać, że masz problem z grami hazardowymi. Z dziesięciolecia na dziesięciolecia problem patologicznego hazardu jest coraz łatwiej zauważalny, a szkód, które mu towarzyszą, nie sposób wycenić.

Skala zjawiska

Nacją, w której jest największy odsetek obywateli mających styczność z grami hazardowymi, są Amerykanie – około 86% dorosłych obywateli zgłosiło, że zagrali chociaż raz. Idąc dalej, problem z hazardem ma 5-7% Amerykanów, co daje wyniki od 15 do 20 milionów osób. W Europie najwięcej na grę wydają Francuzi (2,5 miliarda euro), dalej plasują się Niemcy i mieszkańcy Wielkiej Brytanii (po 1 miliardzie euro). W 2008 roku kwota wydana przez Polaków na gry hazardowe wyniosła około 17 miliardów złotych. Według danych CBOS w naszym kraju jest około miliona osób, które przejawiają patologiczny wzorzec grania.

Słowo „hazard” wywodzi się z arabskiego i oznacza kostkę do gry lub grę w kości. Obecnie to pojęcie obejmuje znacznie szerszą grupę aktywności. Według słownika języka obcego „hazard” odnosi się do wszystkich gier pieniężnych, gdzie o wygranej w mniejszym lub większym stopniu decyduje przypadek. Do najpopularniejszych form gier hazardowych należą automaty do gry (innymi słowy jednoręki bandyta), bingo, ruletka, poker, black jack, gra w kości, wyścigi konne, psów, zakłady bukmacherskie. Do aktywności hazardowych zalicza się również inwestowanie na giełdzie, totolotek, konkursy audiotele. Nie można zapomnieć, że gry hazardowe dostępne są coraz łatwiej w Internecie. Przybliżona ilość osób uprawiająca hazard w przestrzeni wirtualnej wynosi około 20 milionów. E-hazard stwarza graczom pełną anonimowość, stały, niekontrolowany i bez ograniczeń czasowych dostęp do kasyn on- line.

Mechanizmy myślowe

Istnieją takie warunki, które mogą sprzyjać popadnięciu w patologiczną formę uprawiania hazardu, która będzie nosić znamiona uzależnienia. Nie oznacza to jednak, że każda osoba, która zacznie grać w gry hazardowe, stanie się automatycznie uzależniona. Niemniej, istnieją w nas takie mechanizmy myślowe, które w połączeniu z pewnym kontekstem sytuacyjnym, będą bardziej predysponowały człowieka do uzależnienia. Jednym z takich mechanizmów jest sposób przypisywania własnym działaniom to, co dobre i wartościowe, a czynnikom zewnętrznym tego, co złe szkodliwe. Podczas grania ujawnia się to w przeświadczeniu osoby, że wygrana została spowodowana jej wrodzonym talentem i umiejętnością przewidywania wyników z góry. Natomiast przegrana jest zasługą tylko i wyłącznie warunkom zewnętrznym, na przykład pechowi. W ten sposób zaczyna się myśleć, że możliwe jest kontrolowanie losu. Przeświadczenie to jest silniejsze, gdy możliwe jest wytypowanie własnych ostatecznych wyników gry (m.in. jak w lotto).Wybieranie liczb do gier czysto losowych nie wpływa na jej wynik, tworzy jednakże iluzję wpływu, mocy gracza.

Jeżeli wygrana zdarzy się przypadkiem, tendencja do podtrzymania grania stanie się tak silna, że umniejszane będzie znaczenie kolejnych przegranych, a wizja wygranej będzie podtrzymywać fantazję na temat władzy nad losem, gdyż „ta zła passa w końcu minie”. Kolejną ułudą jest przekonanie, że niektóre przegrane to „prawie wygrane”, które jest powodowana tym, że do szczęścia potrzebowaliśmy tylko jednej liczby, jednego symbolu. Wyniki gry jest zero-jedynkowy: albo wygrałeś, albo przegrałeś. Hazardziści lubią jednak myśleć o tym inaczej i wkładają wiele wysiłku w pielęgnowanie tego sposobu myślenia. Z tych mechanizmów myślowych rodzą się hazardowe rytuały. Pomóc szczęściu można, dmuchając w kostkę przed jej wyrzuceniem, czy wybierając ten sam znany automat w salonie gier, na którym wygraliśmy pewną sumę pieniędzy.

Konkludując, nałogowe granie rozwija się, wykorzystując naturalne skłonności mózgu do doszukiwania się prawidłowości i przewidywalności tam gdzie ich nie ma, a także bazuje na wiarze w zdolność wpływania na to, nad czym nie ma się kontroli.

Typologia hazardzistów

W społeczeństwie można wyróżnić ludzi, którzy:

  • nie grają, gdyż nie jest to dla nich atrakcyjny sposób spędzania czasu
  • grają sporadycznie, przy niektórych okazjach (większość populacji)
  • grywają z pewną regularnością, a granie stanowi ich główną rozrywkę, nie doświadczają z tego powodu jakichkolwiek negatywnych skutków w życiu osobistym, zawodowym lub w kontaktach interpersonalnych (regularnie grający)
  • grają regularnie i mają z tego powodu kłopoty osobiste, zawodowe i rodzinne (grający szkodliwie)
  • wciąż grywają, mimo ponoszenia bardzo poważnych szkód i pomimo wyraźnej kontroli nad graniem (gracze patologiczni).

Skutki patologicznego hazardu

Pośród szkód, jakie wyrządza oddawanie się uzależniającemu graniu, można wymienić: problemy zdrowotne, psychiczne i społeczno-zawodowe. W przypadku zdrowia mówi się o napięciach i przeżywanych emocjach, które stają się przyczynkiem do zaburzeń aktywności sercowej i innych chorób krążeniowo-naczyniowych. Nałogowcom towarzyszy bezsenność, nieodpowiednia dieta, ograniczenie aktywności fizycznej, palenie tytoniu czy picie alkoholu. Wymieniają oni dodatkowo: wzrost ciśnienia krwi, zaburzenie układu krążenia, zasłabnięcia, omdlenia, duszności, owrzodzenie żołądka.

Stres związany z grą powoduje w głównej mierze występowanie zaburzeń emocjonalnych. Związane są one z występowaniem sprzecznych uczuć – od euforii i radości do lęku, poczucia winy. Przygnębienie i obniżający się nastrój może wywołać myśli samobójcze i próby targnięcia się na własne życie. Seria przegranych i straty finansowe osłabiają poczucie własnej wartości i sprawstwa. W dalszej mierze prowadzi to do wyuczenia się bezradności. Uzależnieni mogą postrzegać cały świat wokół przez pryzmat gry i postrzegać osoby, które nie aprobują jego nałogu, jako wrogów, którzy utrudniają mu osiągnięcie celu.

Nałogowe oddawanie się graniu skutkuje pogorszeniem funkcjonowania w rodzinie poprzez separację od jej członków, przyjaciół i problemów w pracy. W tym nierzadko jej utrata. Wśród członków pojawiają się roszczenia, pretensje, oskarżenia. Świadkiem niszczonego przez nałóg domu rodzinnego są często dzieci, które doświadczają zaniedbania, kłamstw i obserwują narastające między rodzicami konflikty. Rodzic, który uprawia patologiczny hazard, przestaje być odpowiednim modelem do naśladowania dla swoich dzieci. Skutkuje to wyższym prawdopodobieństwem popadnięcia przez nie w jakąś formę uzależnienia.

Osoba uzależniona zaciąga kolejne pożyczki i kredyty, których nie jest w stanie spłacić. Wszystko po to, by odegrać się za dotychczasowe przegrane. Uprawianie patologicznego hazardu prowadzi niejednokrotnie do utraty pracy i popełniania przestępstw w celu zdobycia pieniędzy na dalszą grę, spłatę długów.

Literatura:

  1. Ogińska-Bulik N., (2010), Uzależnienia od czynności. Mit czy rzeczywistość?. Warszawa: Difin.
  2. Pan-American Health Organization/World Health Organization Collaborating Centre, (2008), Problem Gambling: A Guide for Helping Professionals. University of Toronto: Centre for Addiction and Mental Health.
  3. http://www.zielonysztandar.com.pl/2012/06/milion-polakow-uzaleznionych-od-hazardu/
  4. http://www.citizenlink.com/2010/06/14/frequently-asked-questions-gambling-in-the-united-states/
  5. http://www.anonimowihazardzisci.org/
  6. http://www.hazardzisci.org/

Arykuł powstał w ramach kampanii informacyjno-profilaktycznej "Co nas spina?"

Kampania współfinansowana jest ze środków Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego.

 

Kontakt: marek.grajcar@gmail.com Magister psychologii, trener treningu psychologicznego i umiejętności psychospołecznych, rekruter, specjalista HR, pasjonat fotografii reportażowej i ulicznej, zagorzały trekkingowiec. Doświadczenie: Specjalista ds. rekrutacji specjalistycznych w branży IT Członek projektów i koordynator w Stowarzyszeniu Górnośląski Klaster Kreatywny w Katowicach Wolontariusz w Zimbardo Youth Center w Katowicach Autor artykułów popularnonaukowych na portalu Więc Jestem! Trener freelancer W czasie studiów: Przewodniczący w Studenckim Kole Psychologii Organizacji przy Uniwersytecie Śląskim Członek Koła Psychoterapii i Treningu Psychologicznego Redaktor Działu Wizualnego w magazynie "Reflektor. (...)


  • Opublikowane 30 November, 2013

Zaburzenie afektywne dwubiegunowe - wywiad z dr Kasprem Czechem

W ramach realizacji projektu "Co nas spina? - kampania profilaktyczno-informacyjna" Telewizja Uniwersytetu Śląskiego i Biuro Wsparcia Studenta zaprosiły do wypowiedzenia się o funkcjonowaniu osób dotkniętych wybranymi zaburzeniami psychicznymi ekspertów z zakresu zdrowia psychicznego.

W niniejszym filmie przedstawiamy krótki wywiad z dr Kasprem Czechem nt. zaburzenia afektywnego dwubiegunowego.

Organizatorami kampanii są Uniwersytet Śląski oraz Śląska Kawiarnia Naukowa.

Projekt współfinansowany jest ze środków Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego.


  • Opublikowane 29 November, 2013

Zespół Aspergera - wywiad z Moniką Kłeczek

W ramach realizacji projektu "Co nas spina? - kampania profilaktyczno-informacyjna" Telewizja Uniwersytetu Śląskiego i Biuro Wsparcia Studenta zaprosiły do wypowiedzenia się o funkcjonowaniu osób dotkniętych wybranymi zaburzeniami psychicznymi i neurologicznymi ekspertów z zakresu zdrowia psychicznego.

W niniejszym filmie przedstawiamy krótki wywiad z Moniką Kłeczek, Prezes Stowarzyszenia Pomocy Dzieciom i Osobom Dorosłym z Zespołem Aspergera oraz Zaburzeniami Pokrewnymi "AS". nt. Zespołu Aspergera.

Organizatorami kampanii są Uniwersytet Śląski oraz Śląska Kawiarnia Naukowa.

Projekt współfinansowany jest ze środków Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego.


  • Opublikowane 29 November, 2013

Zasady savoir - vivre wobec kobiet z depresją poporodową

Jeśli wiesz lub podejrzewasz, że w Twoim otoczeniu znajduje się kobieta doświadczająca depresji poporodowej....

Co warto robić?

  1. Akceptuj i szanuj stan i emocje osoby chorej:
  • przyjmij, że dana osoba w tym właśnie momencie ma prawo się czuć tak, a nie inaczej
  • możesz powiedzieć: „Rozumiem, że sytuacja jest dla ciebie nowa i trudna”, „Dobrze, że okazujesz swoje emocje”, „To, co się teraz z tobą dzieje nie zmienia naszej relacji”

Akceptacja pozwala osobie chorej na przeżywanie swojego stanu w otoczeniu zaufanych ludzi, daje poczucie bezpieczeństwa.

  1. Bądź otwarty na potrzeby osoby chorej
  • zapytaj, czy i jak możesz pomóc zamiast narzucać swoje zdanie i dawać rady
  • możesz powiedzieć: „Jak się dziś czujesz?, „Czy mogę ci w czymś pomóc?”, „Czego potrzebujesz?”, „Czy chcesz porozmawiać?”

Otwartość daje poczucie chorej mamie, że może mieć do nas zaufanie, a nasze pytania wyrażają zaangażowanie i autentyczne zainteresowanie jej osobą i stanem.

  1. Adekwatnie pomagaj i wspieraj zamiast wyręczać
  • podkreśl, że widzisz, że matka może czuć się zmęczona i sfrustrowana, ale radzi sobie dobrze
  • możesz czasem umożliwić jej wyspanie się, ugotować jej obiad na parę dni, zrobić zakupy, odprowadzić/przyprowadzić starsze dziecko z przedszkola, wziąć starsze dziecko na spacer, pobawić się z nim, jeśli matka poprosi o taką pomoc, ale unikaj zastępowania jej w jej rolach
  • możesz zapytać: „W czym mogę ci pomóc?”, „Co mogę dla ciebie zrobić?”

Matka czuje wtedy wsparcie, na swoich małych, codziennych sukcesach buduje swoje poczucie wartości, pewności siebie i swojej roli, swoje poczucie sprawstwa

  1. Pomóż w budowaniu relacji matka – dziecko
  • zachęcaj (bez zmuszania) matkę do kontaktów z dzieckiem, dotyku, przytulania, mówienia do niego, pokaż, jak można to robić, powiedz, co robi dobrze, na jakie jej zachowania dziecko pozytywnie reaguje
  • możesz powiedzieć: „ Niezależnie od tego, jak oceniasz siebie i jak oceniają cię inni dziecko cię kocha i ciebie potrzebuje”, „Spójrz, kiedy to robisz (tu podaj przykład), dziecko się uśmiecha, uspokaja, jest zadowolone”

Matka, niezależnie od choroby, kocha dziecko, które jest dla niej niezwykle ważne – kontakt z nim i budowanie więzi jest dla niej ważne i satysfakcjonujące.

  1. Daj matce poczucie bezpieczeństwa
  • możesz zapewnić, że jeśli matka zdecyduje się na pomoc, to jesteśmy gotowi jej udzielić w każdej chwili
  • możesz powiedzieć: „Możesz na mnie liczyć w każdej chwili”, „Daj znać, kiedy będziesz czegoś potrzebowała”, „Kiedy będziesz czegoś potrzebowała, ja tu będę”, „Czekam na twój sygnał"

To daje poczucie bliskości, wsparcia, buduje więź i zaufanie, daje matce poczucie, że ma się na kim oprzeć i nie jest sama w swoich problemach.

  1. Bądź szczery w swoich działaniach
  • rób i mów tylko to, co naprawdę chcesz zrobić i co naprawdę czujesz (co nie oznacza, że musisz powiedzieć wszystko, co myślisz w brutalny sposób) – wszelka nieszczerość niszczy zaufanie
  • możesz powiedzieć: „Naprawdę mi na tobie zależy”, Naprawdę chcę, abyś poczuła się lepiej

Szczerość buduje prawdziwą, głęboką więź, sprawia, że matka czuje ważna i szanowana.

  1. Informuj matkę i jej otoczenie na temat depresji poporodowej
  • powiedz o istnieniu takiego zaburzenia, jak depresja poporodowa, opowiedz o jej objawach, jeśli je znasz, powiedz, że można ją leczyć
  • możesz powiedzieć: „ Jest taka choroba jak depresja poporodowa”, „To choroba jak każda inna – można ją leczyć”

Chora i jej rodzina mogą nie wiedzieć o depresji poporodowej. Rzetelne informacje wyznaczają kierunek konstruktywnych działań.

  1. Daj wsparcie/ udziel pomocy otoczeniu chorej (partnerowi, rodzinie)
  • możesz przekazać rodzinie chorej informacje o chorobie i możliwościach leczenia, pomóc znaleźć profesjonalną pomoc dla chorej, pomóc znaleźć wspólne aktywności i przyjemności, oderwać się od choroby
  • możesz powiedzieć: „Wam też jest pewnie ciężko”, „Jeśli potrzebujecie pomocy możecie jej szukać tutaj (i podajemy kontakt do poradni/ specjalisty/ telefonu zaufania)

Silniejsza rodzina pomaga chorej w zdrowieniu, wzmacnia więzi osłabione przez depresję, która wpływa na całą rodzinę.

Czego unikać?

  1. Zaniechaj oceny
  • unikaj mówienia o tym, jak złym, nieporadnym, głupim, niekochającym itp. trzeba być, aby nie radzić sobie w takiej cudownej sytuacji, jaką jest macierzyństwo, unikaj lekceważących gestów i słów
  • unikaj sformułowań: „Jesteś złą matką”, „Inni potrafią, a ty nie”, „Ja bym sobie poradziła”, „Nie podoba mi się to, co robisz”

Takie zachowanie poniża, potęguje poczucie beznadziei i poczucie winy chorej, sprawia, że skupia się na negatywach i dąży do izolacji ze strachu przed oceną.

  1. Unikaj wyolbrzymiania problemu
  • depresja poporodowa to poważny problem, ale nie koniec świata – można ją leczyć
  • unikaj mówienia: „To jakiś koszmar”, „To straszne”, „To chyba koniec świata”

Dramatyczne reakcje zwieszają poczucie winy chorej matki.

  1. Unikaj bagatelizowania i narzucania optymizmu
  • depresja poporodowa jest realnym, bardzo poważnym problemem, który sam nie zniknie, to nie „wymysł” czy „fanaberia” chorej
  • unikaj sformułowań: „Robisz coś z niczego”, „Generujesz problemy”, „Wymyślasz”, „Nie przesadzaj”, „Choć, zrobimy coś fajnego, to ci przejdzie”

To poniża, potęguje poczucie izolacji i nacisku społecznego, braku zrozumienia i wsparcia. Przy depresji optymizm innych ludzi boli, nie jest „zaraźliwy”.

  1. Odrzuć nadopiekuńczość
  • nie wyręczaj matki we wszystkich aktywnościach, zwłaszcza tych związanych z dzieckiem, unikaj odsuwania jej od dziecka, umożliw jej opiekę nad dzieckiem w takim wymiarze, do jakiego jest zdolna
  • unikaj mówienia: „To dla ciebie za ciężkie”, „Daj, ja to zrobię, ty nie dasz rady”

Takie zachowanie zwiększa poczucie winy i bezradności, osłabia wiarę w siebie chorej matki i jej kontakt z dzieckiem, utwierdza ja przekonaniu, że sobie nie poradzi. To nie pomoc, bo nie odpowiada na realne potrzeby matki.

  1. Unikaj obciążania chorej ponad siły
  • przy depresji ciężko jest podjąć nawet najprostsze działania, a im ich więcej, tym jest trudniej. Depresja nie wynika „z nadmiaru wolnego czasu na wymyślanie sobie problemów” – nadmiar obowiązków tylko ją potęguje. Dostosuj obowiązki i wyzwania do możliwości chorej matki.
  • unikaj mówienia: „ Zrób coś, to się lepiej poczujesz”, „ Na problemy najlepsza jest praca”, „Weź się garść”, „Kiedy wracasz do pracy?”, „Masz jeszcze inne obowiązki”, „A gdzie obiad?”

Takie zachowanie sprawia, że matka czuje się negatywnie oceniana, odrzucana, potęguje jej poczucie izolacji, osamotnienia, bezradności i jeszcze bardziej obniża jej poczucie własnej wartości. To również bardzo negatywnie wpływa na relacje z osobą chora – niszczy więź.

  1. Zaprzestań izolowania i odsuwania się od chorej
  • depresja nie jest chorobą zakaźną, spotkanie z osobą chorą nie wywołuje choroby – pamiętaj o tym. Nie jest to też „wstydliwy problem” – każdy może zachorować. Depresja nie może stać się powodem odrzucenia. Nie ukrywaj chorej matki, nie wstydź się jej choroby.
  • unikaj słów: „Wstyd mi za ciebie”, „Nie pokazuj się ludziom”, „Nie mogę ci pomóc”, „Nie jesteś już tą samą osobą”

Odrzucenie pogłębia depresję, osamotnienie zamyka chorą matkę w jej cierpieniu.

  1. Zaniechaj uprzedmiotawiania
  • najpierw rozmawiaj – potem działaj: osoba w depresji jest świadoma swojego stanu i odróżnia dobro od zła, przed prawem odpowiada za swoje czyny, więc zostawmy jej tę odpowiedzialność pomagając się z niej wywiązać, nie podejmuj działań dotyczących matki i/lub dziecka za jej plecami, bez wiedzy i zgody.
  • unikaj mówienia: „Ty nie masz tu nic do powiedzenia”, To już nie twoja sprawa”, „Decyzje już zostały podjęte”

To odbiera godność i poczucie człowieczeństwa matce, „udowadnia”, że wszelkie wysiłki z jej strony nie mają sensu, odbiera jej kontrolę nad swoim losem.

  1. Unikaj negowania zasadności stanu matki
  • przestań udowadniać, że dziecko daje dużo radości, a macierzyństwo to cudowny czas
  • Unikaj mówienia: „Przecież masz taki liczne dziecko”, „Przecież chciałaś być mamą”, „Macierzyństwo to najpiękniejsza rzecz w życiu kobiety”.

Takie zachowanie tylko zwiększa poczucie winy kobiety w depresji poporodowej. Ona wie, że jej dziecko jest cudowne, a inne kobiety cieszą się macierzyństwem – jej choroba w tym momencie jej na to nie pozwala.

DEPRESJA POPORODOWA TO POWAŻNY PROBLEM, ALE WSPÓLNIE MOŻNA SOBIE Z NIM PORADZIĆ!

Zasady zostały wypracowane w ramach warsztatu dotyczącego depresji poporodowej oraz zasad savoir-vivre wobec osób dotkniętych tym zaburzeniem. Warsztat poprowadziła mgr Anna Robak-Mielczarska - psycholog Fundacji Pokonać Cień.

Warsztat odbył się w ramach kampanii "Co nas spina?" organizowanej przez Śląską Kawiarnię Naukową oraz Uniwersytet Śląski.

Projekt współfinansowany jest ze środków Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego.


Strony

Subscribe to RSS - Materiały

Pomoc psychologiczna

Studenci i Doktoranci Uniwersytetu Śląskiego mogą korzystać z bezpłatnego wsparcia psychologicznego i poradnictwa w Centrum Obsługi Studenta.

Skontaktuj się ze specjalistami w następujących obszarach:

W celu ustalenia terminu indywidualnej konsultacji psychologicznej prosimy o kontakt drogą elektroniczną lub telefonicznie.